Sol menüden Oto Galeri » Araç Alış menüsünden veya stok listesindeki Yeni Araç Al butonundan alış formu açılır. Form üst kısmında Alış Tarihi otomatik olarak bugünü gösterir, geçmiş tarihli alışlar için manuel değiştirilebilir.

Satıcı bireysel ise TC Kimlik No, kurumsal ise VKN girilir. TC'nin yanındaki yeşil onay simgesi MERNIS doğrulamasının başarılı olduğunu gösterir. Daha önce işlem yapan satıcılar açılır menüden seçilerek formun otomatik dolması sağlanır.

Plaka, Şasi No, Motor No, Marka-Model, Model Yılı, KM, Yakıt ve Vites alanları doldurulur. Şasi numarası 17 karakter VIN doğrulamasından geçer; hatalı girişte form kaydetmez.

Ekspertiz sekmesinde boya-değişen-kaporta haritası üzerinde her parça için durum işaretlenir. Hasar kayıt servisleri ile entegre çalışılarak Tramer kayıt sayısı çekilir. Ağır hasarlı araçlar satışta otomatik uyarı bandı ile gösterilir; mevzuat gereği müşteriden imza alınmadan satış kapatılamaz.

Alış bedeli, ödeme şekli (Nakit / Havale / Takas / Çek) ve Noter Sözleşmesi PDF yüklenir. Takasta verilen aracın stok kartı otomatik açılır. Kaydet butonu basıldığında araç stoğa düşer ve muhasebe modülüne otomatik fiş kesilir.

Galerinin araç alış süreci tedarikci tipine göre farklilasir.

1. Tedarikci tespiti → sahibi, ikinci el alici, baska galeri, leasing/filo çıkış
2. On inceleme → goz, kaput açma, kaput-tavan boya kalinlik olcumu
3. Tramer + ekspertiz → SBM sorgu, profesyonel ekspertiz (ortalama 350-750 TL)
4. Fiyat pazarligi → ekspertiz raporuna göre alış fiyati belirlenir
5. Noter satış sozlesmesi → tedarikci adina galeri şirketi adina devir
6. Stok kaydı → sistemde alış kaydı, alış bedeli + masraflar girilir

Önemli: Alış bedeli + ekspertiz + noter + plaka + sigorta + temizlik/onarim = maliyet; satış fiyati bu üzerine kar konularak hesaplanir.

Araç alisinda noter satış sozlesmesi ile birlikte teslim alinmasi gereken belgeler:

• Tescil belgesi (ruhsat) → orijinal, son sayfa devir alanindan kontrol
• Trafik belgesi → orijinal
• Anahtar (yedek dahil) → immobilizer kart ve ayar anahtari
• Servis bakim defteri → periyodik bakimlar damgali
• OGS-HGS etiketi → tedarikcinin hesabindan iptal edilir
• Sigorta-kasko poliçe nushasi → gecerlilik kontrolu
• Vergi-MTV borcu yok yazisi → gibten alinir

Devir sonrası: 1 ay içinde tescil kaydı yapilmazsa geç tescil cezasi uygulanir; galeri şirketi adina kayıt yapilana kadar plaka eski sahibe gözükür.

Araç alisinda dikkat edilmesi gereken vergi ve maliyet kalemleri:

• Ikinci el binek → satici sahis ise KDV YOK, satici galeri/şirket ise KDV %1-%18 (binek %1 özel matrah)
• Noter ücreti → araç bedeline göre değişken (2026 tarifesi)
• Plaka uretim → degisecekse plaka yapim ücreti
• Tescil harci → gib tarafından belirlenen sabit
• Ekspertiz → 350-750 TL ortalama, raporlu
• Trafik+Kasko → galeri adina yeni police

Kritik: Ikinci el binek alisinda özel matrah usulu (KDV %1) uygulanir ama bu, galeri satış kdv yukunu artirir. Muhasebe entegrasyonunda doğru matrah kodu secilmelidir.

Araç alış süreci ekspertiz+tramer, noter devir, belge teslim, maliyet hesaplama seklinde dort temel adımdan oluşur.

Ekspertiz raporu pazarlik gücü verir; tramerli aractan -%20'ye kadar indirim alinabilir. Noter devirden sonra 1 ay içinde tescil yapılmalı, geç tescil cezasindan kacinilmalidir.

Pratik tavsiye: Alış evraklarini PDF olarak sisteme yukleyin; satış aninda gecmise donuk maliyet ve sorgu hızlı yapılır.